Ισμήνη Σκούταρη
Συνομιλήσαμε με την νεαρή ηθοποιό – σκηνοθέτη Ισμήνη Σκούταρη, η οποία με πολλή αγάπη και φροντίδα ανέβασε την πρώτη της παράσταση “ Όταν πέσει το Βελούδο”, μια πολύ ωραία δουλειά, με πολύ μυστήριο, αλλά και ένα βαθύ υπαρξιακό μήνυμα δείτε τι μας είπε για την παράσταση αλλά και για την ίδια.
«Όταν το Βελούδο Πέσει…» είναι το πρώτο σου έργο, το οποίο έγραψες και σκηνοθέτησες. Πες μας δυο λόγια.
Το «Όταν το Βελούδο Πέσει» είναι το πρώτο μου έργο που ζωντανεύει πάνω στη θεατρική σκηνή, με εμένα να αναλαμβάνω τόσο τη συγγραφή όσο και τη σκηνοθεσία του.
Είναι μια ιστορία που γεννήθηκε από την ανάγκη μου να εξερευνήσω την ανθρώπινη φύση, τις σχέσεις, τα μυστικά και κυρίως τις αλήθειες που πολλές φορές επιλέγουμε να μη βλέπουμε.
Το μυστήριο αποτελεί βασικό στοιχείο του έργου, αλλά για μένα είναι περισσότερο το μέσο παρά ο αυτοσκοπός. Πίσω από κάθε ερώτημα, κάθε συμπεριφορά και κάθε ανατροπή, υπάρχει κάτι βαθύτερο που θα ήθελα να ανακαλύψει ο θεατής.
Δεν θα ήθελα να αποκαλύψω περισσότερα, γιατί πιστεύω πως κάποιες ιστορίες αξίζει να τις ανακαλύπτουμε μόνοι μας.
Γιατί επέλεξες αυτόν τον τίτλο;
Έχει ενδιαφέρον η ιστορία πίσω από τον τίτλο, γιατί, σε αντίθεση με άλλα έργα που έχω γράψει, αυτή τη φορά δεν ήταν ο τίτλος η αρχή της δημιουργίας.
Συνήθως ξεκινούσα από έναν τίτλο και έχτιζα γύρω του ολόκληρη την ιστορία. Στο συγκεκριμένο έργο, όμως, συνέβη ακριβώς το αντίθετο. Ήξερα από την πρώτη στιγμή το τέλος. Ήξερα το μήνυμα που ήθελα να περάσω και, κυρίως, την τελευταία εικόνα, την τελευταία σκέψη που ήθελα να αφήσω στον θεατή.
Ο πρώτος τίτλος ήταν «Παιχνίδι(Α)γνώστων», ένα μικρό λογοπαίγνιο που παρέπεμπε σε δύο διαφορετικές αναγνώσεις, «Παιχνίδι Αγνώστων» ή «Παιχνίδια Γνωστών».
Όσο όμως η ιστορία εξελισσόταν, ένιωθα πως αυτός ο τίτλος δεν την εξέφραζε πια. Αναζητούσα κάτι πιο ατμοσφαιρικό, πιο μυστηριώδες, αλλά ταυτόχρονα πιο απαλό.
Και κάπως έτσι, η απάντηση βρισκόταν ήδη μέσα στο ίδιο το έργο. Το βελούδο αποτελεί βασικό στοιχείο της τελευταίας σκηνής και τελικά έγινε η έμπνευση για τον τίτλο.
Δώσε μας μια μικρή γεύση από τις πρόβες…
Οι πρόβες μας ξεκίνησαν αρκετά νωρίς, τον Φεβρουάριο του 2026. Στην αρχή τα πράγματα ήταν σχετικά χαλαρά. Υπήρχε χρόνος για πειραματισμό, αλλαγές και δημιουργικές αναζητήσεις.
Όσο όμως πλησιάζαμε προς την πρεμιέρα, οι ρυθμοί άλλαζαν. Κάπου τον Αύγουστο άρχισα να αισθάνομαι την πίεση, κυρίως γιατί υπήρχαν αρκετές εκκρεμότητες με τα σκηνικά και πολλές λεπτομέρειες που έπρεπε να ολοκληρωθούν.
Βέβαια, από τις πρόβες μας δεν θα μπορούσε να λείπει το χιούμορ! Οι πλάκες με τον Γιώργο και τον Μιχάλη, τα απρόοπτα και οι στιγμές που καταλήγαμε να γελάμε αντί να κάνουμε πρόβα ήταν αναπόσπαστο κομμάτι αυτής της διαδρομής.
Και νομίζω πως αυτό είναι που θα κρατήσω περισσότερο. Πέρα από το άγχος και τις δυσκολίες, υπήρχε μια πολύ όμορφη ενέργεια μεταξύ μας, που έκανε όλο αυτό το ταξίδι ξεχωριστό.
Τι θα πάρει ο θεατής φεύγοντας;
Δεν ξέρω αν μπορώ ή αν θέλω να καθορίσω τι θα πάρει ο κάθε θεατής φεύγοντας. Άλλωστε, αυτή είναι για μένα μία από τις ομορφιές του θεάτρου, ο καθένας βλέπει την ίδια ιστορία μέσα από τις δικές του εμπειρίες, τους δικούς του φόβους και τις δικές του αλήθειες.
Αυτό που θα ήθελα, όμως, είναι να μη φύγει απλώς έχοντας παρακολουθήσει ένα μυστήριο και ανακαλύψει τη λύση του.
Θα ήθελα να φύγει με μια σκέψη. Ίσως με ένα ερώτημα που δεν είχε θέσει ποτέ στον εαυτό του.
Γιατί καμιά φορά το μεγαλύτερο μυστήριο δεν βρίσκεται σε όσα συμβαίνουν γύρω μας, αλλά σε όσα κρύβουμε μέσα μας.
Γιατί ασχολήθηκες με το θέατρο;
Για μένα το θέατρο είναι πάνω απ’ όλα μια μορφή έκφρασης. Είναι ένας χώρος όπου μπορείς να μιλήσεις για όσα αισθάνεσαι, να εξερευνήσεις συναισθήματα και να εκφράσεις σκέψεις που ίσως στην καθημερινότητά σου δυσκολεύεσαι να διατυπώσεις.
Μέσα από έναν ρόλο μπορείς να ζήσεις ζωές που δεν είναι δικές σου, να κατανοήσεις συμπεριφορές που ίσως ποτέ δεν θα επέλεγες και να δεις τον κόσμο από μια εντελώς διαφορετική οπτική.
Αυτό που με γοητεύει περισσότερο είναι πως το θέατρο δεν χρειάζεται πάντα να σου δώσει απαντήσεις. Μερικές φορές αρκεί να σου θέσει τις σωστές ερωτήσεις.
Πώς νιώθεις τώρα που το όνειρό σου πραγματοποιήθηκε;
Να πω την αλήθεια, νομίζω πως ακόμα δεν το έχω συνειδητοποιήσει!
Όλα έγιναν τόσο γρήγορα και εξακολουθούν να συμβαίνουν με τέτοιους ρυθμούς, που συνεχώς βρίσκομαι να οργανώνω, να σκέφτομαι και να ασχολούμαι με κάτι καινούργιο. Δεν έχω καταφέρει ακόμα να σταματήσω για λίγο και να απολαύσω πραγματικά όσα έχουν συμβεί.
Υπάρχουν όμως κάποιες μικρές στιγμές, όπως όταν βλέπω τους ηθοποιούς πάνω στη σκηνή να ζωντανεύουν λόγια που κάποτε υπήρχαν μόνο στο μυαλό μου, που σκέφτομαι «Αλήθεια, το έκανα εγώ όλο αυτό;».
Είναι παράξενο συναίσθημα να βλέπεις κάτι που ξεκίνησε ως μια απλή σκέψη να αποκτά ζωή, φωνή και υπόσταση.
Ίσως όταν ολοκληρωθεί αυτό το ταξίδι να μπορέσω να κοιτάξω πίσω και να συνειδητοποιήσω πραγματικά τι έχει συμβεί.
Τι σε έχει δυσκολέψει και τι σε έχει βοηθήσει σε αυτή τη δουλειά;
Θα έλεγα πως, λίγο πολύ, όλα με δυσκόλεψαν!
Μπήκα σε έναν χώρο που δεν γνώριζα καθόλου ως προς την οργάνωση και τις απαιτήσεις μιας θεατρικής παραγωγής. Άλλο είναι να γράφεις μια ιστορία και να τη φαντάζεσαι στο μυαλό σου και άλλο να καλείσαι να τη μεταφέρεις στη σκηνή, αντιμετωπίζοντας όλες τις πρακτικές δυσκολίες.
Από τη σκηνοθεσία και τη διαχείριση των προβών μέχρι τα σκηνικά, τις τεχνικές λεπτομέρειες και την οργάνωση της παραγωγής, κάθε στάδιο ήταν μια καινούργια πρόκληση.
Αυτό που με βοήθησε περισσότερο ήταν η επιμονή μου, η ανάγκη μου να μαθαίνω και, πάνω απ’ όλα, οι άνθρωποι που στάθηκαν δίπλα μου σε αυτή την προσπάθεια.
Θα ήθελα μάλιστα να αναφερθώ ιδιαίτερα σε δύο ανθρώπους, στον μπαμπά μου και στον Άλεξ, που με βοήθησαν πολύ σε όλη αυτή τη διαδρομή. Διέθεσαν χρόνο, κόπο και, κυρίως, διάθεση για να με βοηθήσουν να κάνω πραγματικότητα όσα είχα φανταστεί. Και είναι πραγματικά πολύ όμορφο να βλέπεις ανθρώπους να αγκαλιάζουν ένα όνειρό σου και να το αντιμετωπίζουν, έστω και για λίγο, σαν να είναι και δικό τους.
Νομίζω πως ένα από τα σημαντικότερα μαθήματα αυτής της εμπειρίας είναι ότι δεν χρειάζεται να γνωρίζεις τα πάντα από την αρχή. Χρειάζεται όμως να έχεις τη διάθεση να προσπαθήσεις, να κάνεις λάθη, να τα αναγνωρίσεις και να εξελιχθείς μέσα από αυτά. Και, φυσικά, να θυμάσαι πως ακόμα και τα πιο προσωπικά μας όνειρα γίνονται λίγο πιο εύκολα όταν έχουμε τους κατάλληλους ανθρώπους δίπλα μας.
Μια φράση από το έργο που σου έχει μείνει;
«Το πιο δύσκολο μυστήριο δεν είναι αυτό που ψάχνεις να λύσεις! Είναι η αλήθεια που φοβάσαι να αντικρίσεις…»
Νομίζω πως αυτή η φράση περικλείει σε μεγάλο βαθμό την ουσία του έργου.
Πες μας δυο λόγια για σένα.
Οι σπουδές και η επαγγελματική μου πορεία βρίσκονται σε έναν χώρο αρκετά διαφορετικό από εκείνον του θεάτρου.
Σπούδασα στο Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής στη Ναύπακτο, το οποίο αποτελούσε παράρτημα του ΑΤΕΙ Πάτρας, με εξειδίκευση στο Software & Hardware, ενώ έχω επίσης σπουδές στον τομέα του Data Science στην ΑΣΟΕΕ. Τα τελευταία δέκα χρόνια εργάζομαι στον ιδιωτικό τομέα ως Software Engineer και τα έξι από αυτά έχω αναλάβει τον ρόλο της Team Leader.
Θα χαρακτήριζα τον εαυτό μου δημιουργικό και ανήσυχο. Δεν μου αρέσει η στασιμότητα. Έχω συνεχώς την ανάγκη να μαθαίνω, να δοκιμάζω νέα πράγματα, να βελτιώνομαι και να εξελίσσομαι. Μπορεί η τεχνολογία και το θέατρο να μοιάζουν δύο τελείως διαφορετικοί κόσμοι, όμως για μένα έχουν κάτι κοινό, τη δημιουργία.
Και στους δύο ξεκινάς από μια ιδέα και προσπαθείς να της δώσεις μορφή. Χρειάζεσαι φαντασία, παρατηρητικότητα, συνεργασία και πολλές φορές την ικανότητα να βλέπεις λύσεις εκεί όπου αρχικά βλέπεις μόνο προβλήματα.
Ίσως τελικά αυτοί οι δύο κόσμοι να μην είναι τόσο μακριά όσο φαίνονται.
Πού γεννήθηκες και μεγάλωσες;
Γεννήθηκα στην Αθήνα, όπου έζησα μέχρι την ηλικία των οκτώ ετών. Στη συνέχεια μετακομίσαμε στη Χαλκίδα, όπου πέρασα το μεγαλύτερο μέρος της παιδικής μου ηλικίας. Στα δεκαεπτά μου επιστρέψαμε στην Αθήνα, όπου ολοκλήρωσα το σχολείο, και λίγο αργότερα έφυγα για σπουδές στη Ναύπακτο.
Γενικά, θα μπορούσα να χαρακτηρίσω τη ζωή μου ως ένα μικρό ταξίδι, ήδη από τα παιδικά μου χρόνια. Υπήρχαν αρκετές μετακομίσεις, αλλαγές σχολείων, καινούργιοι άνθρωποι και διαφορετικά περιβάλλοντα στα οποία έπρεπε κάθε φορά να προσαρμόζομαι.
Ίσως όλη αυτή η διαδρομή να με βοήθησε να μάθω από νωρίς πως κάθε αλλαγή, όσο δύσκολη κι αν φαίνεται αρχικά, μπορεί να κρύβει και κάτι όμορφο.
Παιδικά χρόνια;
Αν υπάρχει κάτι που θυμάμαι έντονα από τα παιδικά μου χρόνια, είναι τα παιχνίδια που επινοούσαμε με τον αδερφό μου.
Μπορούσαμε να πάρουμε ένα εντελώς συνηθισμένο παιχνίδι και να σκαρφιστούμε χίλιους διαφορετικούς τρόπους να παίξουμε με αυτό, εκτός φυσικά από εκείνον για τον οποίο το είχε φτιάξει ο κατασκευαστής του!
Είμαστε αρκετά κοντά ηλικιακά και, παρόλο που μεγαλώνοντας ήρθε κάποια στιγμή που δεν ήθελε να με κάνει και πολλή παρέα —εφηβεία, αγόρια, ξέρεις πώς είναι αυτά!—, όταν ήμασταν μικρά περνούσαμε ατελείωτες ώρες μαζί.
Μια άλλη πολύ έντονη ανάμνηση είναι τα καλοκαίρια στην Τήνο, στο χωριό του πατέρα μου. Οι βόλτες με το σκάφος, η θάλασσα, αυτή η αίσθηση ελευθερίας που έχουν τα παιδικά καλοκαίρια.
Η θάλασσα, άλλωστε, αποτελεί μέχρι σήμερα αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής μου. Είναι από τα λίγα μέρη όπου μπορώ πραγματικά να ηρεμήσω, να αδειάσω το μυαλό μου και απλώς να απολαύσω τη στιγμή.
Πώς ήρθε το θέατρο;
Από μικρή θυμάμαι τον εαυτό μου, κάθε φορά που με ρωτούσαν τι ήθελα να γίνω όταν μεγαλώσω, να απαντάω χωρίς δεύτερη σκέψη, «Ηθοποιός!».
Ωστόσο, ποτέ δεν το κυνήγησα πραγματικά. Οι συνθήκες τότε δεν μου επέτρεψαν να ακολουθήσω αυτόν τον δρόμο και έτσι η ζωή με οδήγησε κάπου αλλού.
Μέχρι που, εντελώς τυχαία, τον Φεβρουάριο του 2024 βρέθηκα να συμμετέχω ως βοηθητική ηθοποιός στην τηλεοπτική σειρά του Alpha «Μην αρχίζεις τη μουρμούρα». Η εμπειρία των γυρισμάτων με ενθουσίασε. Μου άρεσε η ατμόσφαιρα, η διαδικασία, όλος αυτός ο κόσμος που υπήρχε πίσω από τις κάμερες. Και κάπως έτσι ξύπνησε ξανά μέσα μου εκείνο το παιδικό όνειρο.
Αυτή τη φορά, όμως, δεν ήθελα να το αφήσω να περάσει. Πήρα λοιπόν την απόφαση και δεν έχασα καθόλου χρόνο. Τον Μάρτιο του 2024 γράφτηκα σε μια ιδιωτική σχολή υποκριτικής.
Και κάπως έτσι ξεκίνησαν όλα. Χωρίς να μπορώ τότε να φανταστώ πως, μόλις δύο χρόνια αργότερα, θα βρισκόμουν να παρουσιάζω το δικό μου θεατρικό έργο.
Ποιοι είναι οι άνθρωποι που σε στιγμάτισαν;
Πιστεύω πως στη ζωή μας δεν μας διαμορφώνουν μόνο οι άνθρωποι που μας στήριξαν ή μας ενέπνευσαν, αλλά και εκείνοι που, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, μας δυσκόλεψαν.
Κάποιοι μας μαθαίνουν τι θέλουμε να γίνουμε και κάποιοι άλλοι τι δεν θέλουμε να γίνουμε. Δεν ξέρω αν θα μπορούσα να ξεχωρίσω μόνο ένα πρόσωπο. Θεωρώ πως είμαστε, σε έναν βαθμό, το αποτέλεσμα των ανθρώπων που συναντήσαμε, των εμπειριών που μοιραστήκαμε και των πραγμάτων που μάθαμε μέσα από αυτές τις σχέσεις.
Ποιον συγγραφέα αγαπάς;
Θα ξεχώριζα τον Σάμιουελ Μπέκετ. Με γοητεύει ο τρόπος που προσεγγίζει την ανθρώπινη ύπαρξη μέσα από το παράλογο, τη σιωπή, την αναμονή και όλα εκείνα που πολλές φορές μοιάζουν να στερούνται λογικής. Είναι ένας θεατρικός κόσμος που θα ήθελα πολύ να εξερευνήσω βαθύτερα.
Άλλωστε, ποιος μπορεί να μας πει με βεβαιότητα ότι αυτό που ονομάζουμε παράλογο δεν είναι τελικά το πιο λογικό απ’ όλα;
Ποιον ρόλο ονειρεύεσαι;
Δεν υπάρχει κάποιος συγκεκριμένος ρόλος που ονειρεύομαι να υποδυθώ.
Πιστεύω πως κάθε χαρακτήρας κρύβει το δικό του μικρό σύμπαν. Έχει μια ιστορία, συναισθήματα, αντιφάσεις, φόβους και επιθυμίες που αξίζει να ανακαλύψεις.
Αυτό που με ενδιαφέρει δεν είναι τόσο να παίξω έναν συγκεκριμένο ρόλο, όσο να μπορέσω να προσεγγίσω έναν χαρακτήρα που θα με προκαλέσει, θα με δυσκολέψει και θα με κάνει να ανακαλύψω κάτι καινούργιο, ίσως ακόμα και για τον ίδιο μου τον εαυτό.
Θα ήθελα να δοκιμάσω διαφορετικά είδη θεάτρου και να μη βάλω από τώρα όρια στους χαρακτήρες που μπορώ να εξερευνήσω.
Επόμενα σχέδια…
Προς το παρόν θέλω να απολαύσω όσο μπορώ το ταξίδι του «Όταν το Βελούδο Πέσει», γιατί είναι μια εμπειρία που μου έχει ήδη προσφέρει πολλά.
Η συγγραφή, όμως, είναι κάτι που δεν σκοπεύω να αφήσω. Υπάρχουν κι άλλες ιστορίες που θα ήθελα κάποια στιγμή να δω να ζωντανεύουν πάνω στη σκηνή.
Παράλληλα, θέλω να συνεχίσω να εξελίσσομαι και στην υποκριτική, να ανακαλύπτω διαφορετικές πλευρές του θεάτρου και να δοκιμάζω τις δυνατότητές μου.
Δεν ξέρω ακόμη πού ακριβώς θα με οδηγήσει όλο αυτό. Και ίσως αυτό να είναι το πιο συναρπαστικό κομμάτι του.